پرسپکتیو
ایران: آمریکا به تأسیسات هستهای حمله میکند
بمب افکن رادارگریز B-2. تصویر : نیروی هوایی ایالات متحده
اووه کرکو، تله پولیس
ایالات متحده به طور جدی درگیری با ایران را تشدید کرده است. تهران تهدید به تلافی کرده است. آیا این درگیری اکنون به یک آتشسوزی بزرگ تبدیل میشود؟ خوانندگان در این مورد بحث میکنند.
ایالات متحده شنبه شب برای اولین بار ایران را بمباران کرد. دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، اعلام کرد که ارتش آمریکا «حمله بسیار موفقی» به سه تأسیسات هستهای ایران، از جمله تأسیسات غنیسازی اورانیوم زیرزمینی در فردو، حدود ۱۵۰ کیلومتری جنوب تهران، انجام داده است.
ترامپ در پلتفرم رسانه اجتماعی خود، Truth Social، نوشت: «هیچ ارتش دیگری در جهان وجود ندارد که بتواند این کار را انجام دهد.» او بعداً در سخنرانی خطاب به ملت اعلام کرد که «تأسیسات حیاتی غنیسازی اورانیوم» ایران به طور کامل نابود شده است. علاوه بر فردو، سایتهای نطنز و اصفهان نیز بمباران شدند.
ترامپ رهبری تهران را تهدید کرد که اگر «مسیر صلح» را انتخاب نکند، حملات شدیدتری را علیه آن انجام خواهد داد. ترامپ گفت هدف آمریکا نابودی قابلیتهای غنیسازی اورانیوم ایران است. اسرائیل اکنون بسیار امنتر است.
ترامپ تهدید به حملات بیشتر کرد
طبق گزارش سیبیاس، ایالات متحده اندکی پس از حملات هوایی به ایران اطلاع داد که فعلاً هیچ حمله دیگری برنامهریزی نشده و آنها برای سرنگونی رهبری در تهران تلاش نمیکنند.
این حمله به احتمال زیاد توسط بمبافکنهای رادارگریز B-2 انجام شده است، تنها بمبافکنهایی که قادر به پرتاب بمبهای سنگین سنگرشکن GBU-57A/B هستند. این بمبها تقریباً 10 متر طول و بیش از 12 تن وزن دارند. غلاف آنها از فولاد سخت و با چگالی بالا ساخته شده است که قادر است قبل از انفجار تا 60 متر در بتن مسلح، 8 متر در بتن با مقاومت بالا یا 40 متر در سنگ نفوذ کند.
وزن مواد منفجره تقریباً ۲.۴ تن است. به دلیل وزن و سرعت بالا، این سلاح تا عمق زیادی در زمین نفوذ میکند. با استفاده از یک «چاشنی هوشمند» که با عمق و ماهیت هدف تنظیم میشود، بمب تنها زمانی منفجر میشود که به اندازه کافی در عمق نفوذ کرده باشد.
قیمت هر واحد این بمب ۳.۵ میلیون دلار است. نیروی هوایی ایالات متحده در حال حاضر تنها ۲۰ بمب GBU-57A/B در زرادخانه خود دارد.
اسرائیل احتمالاً از قبل اطلاع داده بود
طبق گزارش رسانهها، اسرائیل از قبل از طرح حمله مطلع شده بود. بنیامین نتانیاهو، نخست وزیر اسرائیل، «تصمیم شجاعانه» ترامپ را تصمیمی خواند که «تاریخ را تغییر خواهد داد».
ارتش آمریکا در روزهای اخیر، عمدتاً با سرنگونی موشکهای بالستیک ایران، از دفاع اسرائیل حمایت کرده است. حضور آمریکا در منطقه نیز به تدریج افزایش یافته است. در حال حاضر حدود ۴۰ هزار سرباز آمریکایی در کشورهایی مانند عراق، قطر و کویت مستقر هستند.
ایران از «عواقب پایدار» خبر میدهد
عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، حملات ایالات متحده را به شدت محکوم کرد و از «عواقب پایدار» آن خبر داد. کشورش تمام گزینهها را برای دفاع از خود محفوظ میدارد. نمایندگی ایران در سازمان ملل متحد این حمله را «تجاوزی بیدلیل و عمدی برنامهریزی شده» توصیف کرد و خواستار تشکیل جلسه ویژه شورای امنیت سازمان ملل شد.
شورشیان حوثی مورد حمایت ایران در یمن نیز تهدید کردند که به این حملات پاسخ خواهند داد و به لغو آتشبس توافق شده با ایالات متحده در ماه مه اشاره کردند. عراق حملات ایالات متحده را به عنوان «تهدیدی جدی برای صلح و امنیت در خاورمیانه» محکوم کرد
///////////////
مرحله جدید جنگ: آمریکا مستقیماً به ایران حمله میکند
پرسپکتیو
ایالات متحده رسماً با عملیات نظامی خود وارد جنگ بین ایران و اسرائیل شده است. ارزیابی خسارات ناشی از حمله آمریکا، که به نفع اسرائیل است، تاکنون دشوار است – همانطور که قدرت تلافی احتمالی ایران نیز دشوار است. اما برای مردم غرب آسیا، خطر تشدید جنگ رو به افزایش است.
نتانیاهو، نخست وزیر اسرائیل، در یک سخنرانی صبحگاهی گفت: «اخیراً، ایالات متحده، با هماهنگی کامل بین من و رئیس جمهور ترامپ، و با هماهنگی کامل عملیاتی بین ارتش اسرائیل و ارتش آمریکا، به سه تأسیسات هستهای ایران: فردو، نطنز و اصفهان حمله کرد » .
ساعت ۲:۰۹ بامداد به وقت محلی، ارتش آمریکا اولین بمب را بر روی تأسیسات هستهای فردو ایران انداخت. فردو در اواسط دهه ۲۰۰۰ به طور مخفیانه ساخته شد اما توسط باراک اوباما، رئیس جمهور وقت آمریکا، در سال ۲۰۰۹ علنی شد. علاوه بر تأسیسات فردو، تأسیسات هستهای نطنز و اصفهان نیز مورد حمله قرار گرفتند.
الجزیره ، CC BY-NC-SA 2.0
در هفتههای قبل، جلسات مکرری بین کشورهای اتحادیه اروپا، ایالات متحده و ایران برگزار شده بود. دونالد ترامپ، رئیس جمهور ایالات متحده، پیش از این بارها تهدید کرده بود که اگر ایران توافق هستهای جدیدی را امضا نکند، مداخله نظامی خواهد کرد.
تأسیسات هستهای آسیب دیده
نیز ترامپ اندکی پس از آن خطاب به ملت سخنرانی کرد. او با اطمینان اعلام کرد که هدف نابودی قابلیت غنیسازی اورانیوم ایران محقق شده است: «تأسیسات غنیسازی اورانیوم ایران به طور کامل و مطلق نابود شده است.»
طبق گزارشهای سیانان ، این حمله اولین حملهای بود که در آن از بمبهای سنگرشکن مخصوص «GBU-57/MOP» استفاده شد. این کلاهک جنگی طوری طراحی شده است که طبق گزارشها تا ۶۰ متر زیر زمین نفوذ کرده و در آنجا منفجر شود و اهداف زیرزمینی را نابود کند. هیچ ارتش دیگری در جهان به جز ایالات متحده این سلاح را در اختیار ندارد – و بمبافکن رادارگریز B-2 نیز که تنها هواپیمایی است که قادر به پرتاب «GBU-52» است، این سلاح را ندارد.
اگر این حمله واقعاً با بمبهای سنگرشکن مخصوص انجام شده باشد، احتمالاً بسیار مخربتر از حملات اسرائیل در هفته گذشته بوده است. کمی قبل از این حملات، ایالات متحده دو بمبافکن B-2 – گرانترین هواپیمای جنگی جهان – را در جزیره گوام در اقیانوس آرام مستقر کرده بود .
میزان تخریب نامشخص است
با این حال، منابع نظامی ایالات متحده ادعا میکنند که تأسیسات هستهای زیرزمینی در اصفهان عمیقتر و قدرتمندتر از آن چیزی است که قبلاً تصور میشد. ظاهراً موشکهای کروز تاماهاوک نتوانستهاند آن را به طور کامل نابود کنند. رهبری ایران نیز این ادعا را که این حملات باعث تخریب تأسیسات هستهای شده است، رد میکند.
یک نماینده مجلس ایران از قم اظهار داشت : «فردو آسیب جدی ندیده است. رئیس جمهور آمریکا دروغ میگوید.» او گفت که بیشتر آسیبها سطحی بودهاند. یکی از دستیاران رئیس مجلس ایران گفت: «از دیدگاه ایران، هیچ اتفاق غیرعادی رخ نداده است. فردو از قبل تخلیه شده بود و این تأسیسات آسیب جبرانناپذیری ندیده است.»
با این حال، استفاده از بمبهای سنگرشکن با این روایت در تضاد است. ایالات متحده – به ویژه در دوران ترامپ – به اغراق در مورد موفقیتهای نظامی خود معروف است. ایران نیز بارها و بارها سعی میکند تا حد امکان خسارات را کماهمیت جلوه دهد تا از نشان دادن ضعف در داخل و خارج خودداری کند. همین رویکرد را میتوان در اسرائیل نیز یافت.
آژانس انرژی اتمی ایران همچنین اعلام کرد که هیچ نشانهای از آلودگی یا خطر برای ساکنان نزدیک این تأسیسات مشاهده نشده است. طبق گزارش کمیسیون نظارت بر تشعشعات عربستان سعودی، هیچ تغییری در سطح تشعشعات در عربستان سعودی یا سایر کشورهای خلیج فارس مشاهده نشده است. آژانس بینالمللی انرژی اتمی (IAEA) نیز تأیید کرد که تاکنون هیچ افزایشی در سطح تشعشعات در خارج از این تأسیسات گزارش نشده است.
اختلاف نظر سیاستمداران آمریکایی
یادداشتی از ترامپ به قانونگذاران جمهوریخواه اندکی پس از حمله ، دلایل متعددی را برای توجیه حمله به ایران ذکر کرد: این کشور در آستانه تولید سلاحهای هستهای بود و تهدیدی مستقیم برای ایالات متحده محسوب میشد. علاوه بر این، ایران، به عنوان حامی اصلی تروریسم، به خاطر حملات سایبری و حملات متعدد به آمریکاییها مقصر شناخته شد. نیروهای نیابتی ایران، مانند شورشیان حوثی، نیز به نیروهای آمریکایی حمله کرده و چندین سرباز را کشته بودند.
استفن زونس، مدیر مطالعات خاورمیانه در دانشگاه سانفرانسیسکو، خواند و به الجزیره گفت: «ایران هیچ توانایی برای رسیدن به ایالات متحده با موشکها یا سایر سلاحهای خود ندارد.» این ادعا که ایران تهدیدی برای ایالات متحده است را «مزخرف محض»
به گزارش نیویورک تایمز، مقامات ارشد آمریکایی در گفتگو با یک دیپلمات برجسته اروپایی اظهار داشتند که «این اعلام جنگ نیست.» با این حال، مارک آر. وارنر، نایب رئیس کمیته اطلاعات سنا، اظهار داشت که دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، «گامهایی» برداشته است که میتواند ایالات متحده را به جنگ دیگری بکشاند.
به نقل از دو مقام امنیتی و یک مقام ارشد کاخ سفید گزارش داد که دولت ترامپ در حال حاضر در حال آماده شدن برای انتقام از ایران است و انتظار حملات احتمالی را در ۴۸ ساعت آینده دارد. انبیسی آیتالله خامنهای، رهبر ایران، هنوز شخصاً اظهار نظری نکرده است.
تهدید جدید برای مردم غرب آسیا
ترامپ در سخنرانی خود پس از ورود به جنگ، بر همکاری نزدیک بین خود و «بیبی» ناتنیاهو، رهبر اسرائیل، تأکید کرد: «ما به عنوان یک تیم کار کردیم – شاید مانند هیچ تیم دیگری قبل از آن.» پس از حملات ایالات متحده، ایران با حملات موشکی علیه اسرائیل پاسخ داد . این حملات به حیفا، اورشلیم غربی و تلآویو، در میان شهرهای دیگر، اصابت کرد و چندین خانه را ویران کرد.
ترامپ همچنین اعلام کرد: «ایران، حاکم مستبد خاورمیانه، اکنون باید صلح کند.» در عین حال، او ایران را به حملات بیشتر تهدید کرد. او افزود که اهداف بسیار دیگری وجود دارد که ایالات متحده میتواند به آنها حمله کند. او آنها را مشخص نکرد.
اینکه ایران چگونه و آیا تلافی خواهد کرد یا خیر، اکنون کاملاً مشخص نیست. تأسیسات نظامی متعدد ایالات متحده در منطقه وجود دارد که تقریباً 40،000 سرباز آمریکایی در آنها مستقر هستند.
برای مثال، پایگاه هوایی العدید در قطر – بزرگترین تأسیسات نظامی ایالات متحده در غرب آسیا – در دسترس مستقیم ایران است. پرسنل بلافاصله قبل از حملات هوایی ایالات متحده از العدید خارج شدند.
سایر پایگاههای مهم ایالات متحده در خلیج فارس در بحرین، عربستان سعودی و امارات واقع شدهاند. ایالات متحده همچنین پایگاههای نظامی در سوریه، عراق و اردن دارد. گمان میرود که نیروی هوایی ایالات متحده از یک فرودگاه اردنی برای حملات اخیر اسرائیل پشتیبانی فراهم کرده باشد.
با توجه به افزایش تنشهای منطقهای، ایران پیش از این تهدید به بستن تنگه هرمز کرده بود . روزانه نزدیک به 20 میلیون بشکه نفت از طریق این گذرگاه باریک منتقل میشود که حدود 20 درصد از مصرف جهانی نفت را تشکیل میدهد. این امر میتواند باعث انفجار قیمت نفت در بازار اروپا شود
————–
بخش ترکیهای کمیته بینالمللی انترناسیونال چهارم، گروه برابری سوسیالیستی (SEG)، حمله بیدلیل دولت صهیونیستی اسرائیل علیه ایران را که توسط امپریالیسم آمریکا و قدرتهای امپریالیستی ناتو حمایت میشود، محکوم میکند. SEG از کارگران ترکیه، خاورمیانه و سراسر جهان میخواهد که علیه این تجاوز امپریالیستی بسیج شوند.
مخالفت اصولی حزب SEG، که بیان سیاسی آگاهانهای به مقاومت گسترده کارگران و جوانان در سراسر جهان علیه تجاوز امپریالیستی-صهیونیستی میدهد، در تضاد کامل با ریاکاری دستگاه سیاسی طرفدار امپریالیسم و سرمایهداری ترکیه قرار دارد.
روز سهشنبه، پارلمان ترکیه به اتفاق آرا قطعنامهای را تصویب کرد که اقدامات تجاوزکارانه اسرائیل علیه ایران و سراسر منطقه را محکوم میکند. این قطعنامه، همدستی نهاد سیاسی ترکیه را در این جنایات، نه اسرائیل، که توسط ناتو و ایالات متحده در تشدید تجاوزات خود حمایت میشود، آشکار میکند.
دولت رجب طیب اردوغان، رئیس جمهور ترکیه، که فرماندهی دومین ارتش بزرگ ناتو را بر عهده دارد، و احزاب مخالف بورژوایی طرفدار ناتو مانند حزب جمهوریخواه خلق کمالیست، ذاتاً قادر به مخالفت با امپریالیسم، صهیونیسم و جنگ امپریالیستی نیستند. علاوه بر این، آنها هرگونه مقاومت واقعی در برابر آنها را به شدت رد میکنند.
مبارزه علیه تجاوز به ایران، نسلکشی فلسطینیان در غزه و جنگ امپریالیستی تنها از طریق اتحاد طبقه کارگر بینالمللی علیه امپریالیسم، صهیونیسم و نظام سرمایهداری میتواند پیش برود. این اتحاد باید مبتنی بر یک برنامه سوسیالیستی انقلابی برای خاورمیانه و جهان باشد.
قطعنامه پارلمان و واکنش دولت اردوغان به حمله اسرائیل به ایران، موضع متناقض و انفجاری طبقه حاکم ترکیه را در منازعه پیش رو برجسته میکند.
در متن قطعنامه آمده است: «تجاوز اسرائیل علیه ایران تنشها در منطقه را تشدید میکند و خطر جنگ تمامعیار را به همراه دارد… تجاوز و تروریسم دولتی اسرائیل پیش از این محکومیت عمومی اسرائیل و قدرتهای امپریالیستی حامی آن را به دنبال داشته است.»
در واقع، حمله اسرائیل به ایران، همانطور که در فلسطین، لبنان و سوریه انجام شده است، کاملاً توسط ایالات متحده و کشورهای امپریالیستی اروپایی پشتیبانی میشود. ایالات متحده تحت ریاست جمهوری فاشیست دونالد ترامپ، قصد دارد مستقیماً در کنار اسرائیل وارد جنگ علیه ایران شود.
همین قدرتها در حال تشدید جنگ علیه روسیه در اوکراین و آمادهسازی جنگ علیه چین هستند. این یک جنگ امپریالیستی برای تقسیم مجدد جهان است. هدف، تبدیل دوباره ایران، روسیه، چین و سایر کشورها به مستعمرات است. اما رژیمهای سرمایهداری این کشورها، تحت فشار امپریالیسم، هیچ پاسخ مترقی ندارند. آنها از طبقات کارگر خود میترسند و به شدت در تلاشند تا با قدرتهای امپریالیستی به رهبری آمریکا مذاکره کنند و به توافق برسند.
در این شرایط، احزاب سرمایهداری در پارلمان ترکیه نه در مورد جهتگیری این کشور به سمت امپریالیسم آمریکا و اروپا و نه در مورد عضویت آن در ناتو و همکاریاش با این قدرتها اظهار نظری نمیکنند.
ترکیه یک شریک منفعل نیست. نفت آذربایجان که ماشین جنگی اسرائیل را به کار میاندازد، از طریق ترکیه منتقل میشود و دولت از این تجارت سود میبرد. ترکیه نه تنها به تجارت با اسرائیل ادامه میدهد، بلکه پایگاههای نظامی ایالات متحده و ناتو در ترکیه، پشتیبانی لجستیکی و اطلاعاتی را برای نسلکشی و جنگ اسرائیل فراهم میکنند.
حزب SEG خواستار خروج ترکیه از ناتو و قطع کامل روابط با اسرائیل است. پایگاههای نظامی مورد استفاده ایالات متحده و اسرائیل باید فوراً تعطیل شوند و ارسال نفت از آذربایجان به اسرائیل از طریق ترکیه باید متوقف شود.
پارلمان ترکیه ضمن محکوم کردن حملات به ایران در قطعنامه خود، اعلام میکند که از «جامعه بینالمللی» – یعنی ایالات متحده و متحدان امپریالیست آن – انتظار دارد که «موضعی قاطع و اصولی برای متوقف کردن اسرائیل» اتخاذ کنند. این فراخوان خطاب به همان قدرتهایی که از اسرائیل به عنوان سگ حمله خود استفاده میکنند، ورشکستگی دیدگاه بورژوازی را برجسته میکند، چه در خدمت امپریالیسم عمل کند و چه توسط آن مورد حمله قرار گیرد.
مورد اول در مورد رژیم ترکیه و مورد دوم در مورد رژیم ایران صدق میکند. رژیم ایران که با حمله قریبالوقوع اسرائیل روبرو شده بود، به این باور غلط رسید که میتواند با دولت ترامپ به توافق برسد، در حالی که دولت ترامپ پیش از این قصد خود را برای نابودی ایران اعلام کرده بود. به همین ترتیب، رژیم ایران انتظار داشت که ایالات متحده «موضعی قاطع و اصولی برای متوقف کردن اسرائیل» اتخاذ کند. به همین ترتیب، میتوان انتظار داشت که هیتلر نیز هنگام حمله نازیها به اروپا و اتحاد جماهیر شوروی و آغاز هولوکاست، «موضعی اصولی» اتخاذ کند.
طبقه حاکم ترکیه که قادر به مقابله با تجاوز فزاینده امپریالیسم آمریکا و نیابتی آن اسرائیل در خاورمیانه نیست، در تلاش است تا خود را با تحولات وفق دهد و خود را برای جنگی با پیامدهای گسترده آماده میکند. ترکیه که از قرن هفدهم مرز طولانی با ایران داشته است، از کشیده شدن به جنگ در صورت تشدید تجاوز امپریالیستی علیه همسایه ۹۰ میلیونی خود بیم دارد.
آیت الله علی خامنه ای، رهبر ایران (راست) و اردوغان، رئیس جمهور ترکیه،
با این حال، بورژوازی ترکیه، از طریق سیاستهایی که برای دنبال کردن جاهطلبیهای ارتجاعی خود دنبال کرده است، به طور قابل توجهی در گرداب جنگی که اکنون در آن گرفتار شده است، نقش داشته است. از زمان فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی، ترکیه از حملات امپریالیسم آمریکا که کل منطقه را ویران کرده است، حمایت و در آنها شرکت داشته است. این حملات شامل حمله آمریکا به عراق در سال ۲۰۰۳ و جنگهای تغییر رژیم در لیبی و سوریه از سال ۲۰۱۱ میشود. همه آنها منجر به مرگ میلیونها نفر، آوارگی دهها میلیون نفر و نابودی کل زیرساختهای اجتماعی شده است. نسلکشی در غزه و جنگ علیه ایران تنها آخرین نمونه از مجموعهای از حملات با هدف ایجاد یک «خاورمیانه جدید» عاری از نفوذ روسیه و چین و کاملاً تحت سلطه امپریالیسم آمریکا است.
هم نخبگان حاکم در ترکیه و هم ایران از این بیم دارند که تشدید جنگ میتواند به جدایی سرزمینهای کردنشین آنها و در نهایت به فروپاشی مرزهای ملیشان منجر شود.
از اکتبر ۲۰۲۳، اسرائیل و ایالات متحده تلاش کردهاند تا نقشههای خاورمیانه را از نو ترسیم کنند و این امر نگرانیهای نخبگان حاکم ترکیه را که قادر به حل مسئله کردهای خود نیستند، تشدید کرده است. توصیف اسرائیل از نیروهای کرد تحت حمایت آمریکا به عنوان «متحدان طبیعی» در سوریه، کشوری که در حال تغییر رژیم است، رقابت بین آنکارا و تل آویو در سوریه را تشدید کرده و احتمال رویارویی نظامی را افزایش داده است.
در ماه اکتبر، اردوغان هشدار داد که جنگ بین اسرائیل و ترکیه میتواند قریبالوقوع باشد: «رهبران اسرائیل، که با جنون سرزمین موعود و تعصب مذهبی محض عمل میکنند، پس از فلسطین و لبنان، میهن ما را هدف قرار خواهند داد.»
گزارش کمیسیون ناگل که در تاریخ ۶ ژانویه به بنیامین نتانیاهو، نخست وزیر اسرائیل، اسرائیل کاتز، وزیر دفاع و بزالل اسموتریچ، وزیر دارایی ارائه شد، تصریح میکند: «ترکیه به تأثیرگذارترین قدرت در دمشق تبدیل شده و محور سنی ترکیه جایگزین محور شیعه ایران شده است

